به گزارش تبریزسخن– موسی کاظم زاده: در شرایط کنونی کشور، آنچنان که اتحادیههای اصناف و بازاریان تبریز در بیانیه اخیر خود تصریح کردهاند، بیشترین آسیب پذیری از تلاطمات ارزی و هیجانات اقتصادی متوجه اصناف و فعالان بازار است؛ واقعیتی که ریشه در مشکلات ساختاری اقتصاد ملی دارد و تأثیرات آن بر معیشت و امنیت اقتصادی ملموس و گسترده است. در سالهای اخیر ارزش پول ملی بهطور مکرر دچار افت جدی شده و نرخ ارز، بهویژه نسبت به دلار آمریکا، به رکوردهای بیسابقهای رسیده است، بهطوری که در ماههای اخیر ارزش هر دلار به حدود ۱.۴۵ میلیون ریال در بازار آزاد کاهش یافته و این فضا باعث تشدید فشارهای اقتصادی شده است. این نوسانات ارزی مستقیم و غیرمستقیم به افزایش تورم و رشد هزینههای زندگی، بهویژه برای اقلام ضروری، منجر شده است.
تجربه سالهای اخیر نشان داده است که بیثباتی در نرخ ارز، بهویژه وقتی با عدم دسترسی مناسب به منابع ارزی، کسری بودجه عمومی و فشارهای ناشی از تحریمها همراه باشد، بهسرعت به افزایش هزینههای واردات کالاهای اساسی مانند مواد اولیه تولید، دارو و کالاهای مصرفی میانجامد و تورم وارداتی را تشدید میکند. پژوهشهای اقتصادی نیز نشان دادهاند که نوسانهای شدید در نرخ ارز باعث افزایش هزینههای بنگاههای اقتصادی میشود، زیرا این نوسانات برنامهریزی مالی و بودجهای را برای فعالان بخش خصوصی دشوار میسازد و توان پیشبینی آینده را کاهش میدهد.
بازار تبریز در تبوتاب حمایت دولت؛ فرصتها و چالشها
بازار تبریز، بهعنوان یکی از قدیمیترین و بزرگترین مراکز تجارت و کسبوکار در ایران که میراث فرهنگی یونسکو نیز شناخته شده است، نه تنها نقش اقتصادی دارد بلکه نماد پیوند تاریخی میان تولیدکنندگان، بازرگانان و جامعه است. اما همین بازار تاریخی در مواجهه با نوسانات ارزی و فشار تورم، فشارهای جدی را تجربه میکند. فعالان صنفی، با افزایش هزینههای تأمین کالا، کمبود نقدینگی و کاهش قدرت خرید مشتریان روبهرو بودهاند، اموری که بدون تردید امنیت اقتصادی و پایداری کسبوکارها را با خطر مواجه میسازد.
در بیانیه اتحادیههای اصناف و بازاریان تبریز، درخواست برای ثبات اقتصادی و پایداری سیاستها قابللمس است؛ درخواستی که فراتر از یک مطالبه صنفی، به خواست عمومی برای حفظ معیشت مردم و تداوم کسبوکارهای خرد و متوسط تبدیل شده است. آنان با تأکید بر این نکته که «میدان امروز جنگ، میدان اقتصاد است»، بهدرستی نشان میدهند که بیثباتی اقتصادی، مشابه تهدیدی است که سفره مردم را نشانه گرفته و بازارهای محلی را به چالش میکشد، چالشی که نیازمند مدیریت دقیق و سیاستگذاری مؤثر است.
بازار تبریز، نماد تابآوری در اقتصاد پرچالش امروز
این خواست نه تنها از سوی بازاریان تبریز بلکه از سوی بسیاری از کسبه و اصناف در سراسر کشور نیز مطرح شده است. در چند ماه گذشته، شاهد بودهایم که برخی کسبه در بازار تهران و دیگر شهرها نیز نسبت به نوسانات ارز و افزایش هزینههای تولید اعتراض کردهاند و خواستار برنامهای مشخص و قابلاعتماد برای مدیریت نرخ ارز و مهار تورم بودهاند.
اهمیت ثبات اقتصادی نه تنها در کاهش قیمتها و رشد اقتصادی دیده میشود، بلکه در حفظ سرمایه اجتماعی و اعتماد عمومی نیز نمود میکند. وقتی کسبه و بازاریان نمیتوانند ارزش داراییها و سرمایه خود را پیشبینی کنند یا از کاهش شدید ارزش پول ملی مطمئن باشند، تصمیمگیریهای سرمایهگذاری و توسعه کسبوکار با تردید و رکود مواجه میشود. این وضعیت در بلندمدت میتواند به کاهش فرصتهای شغلی، افزایش بیکاری و حتی خروج برخی از فعالان اقتصادی از بازار منجر شود؛ پیامدی که بهوضوح نشان میدهد بیثباتی اقتصادی فقط یک بحران مالی نیست بلکه بحران اجتماعی نیز هست.
بازار تبریز؛ میراث جهانی در انتظار حمایت مؤثر دولت
در چنین شرایطی انتظار میرود که قوای سهگانه کشور، با همکاری و تبعیت از رهنمودهای رهبری، اولویت خود را بر ایجاد ثبات اقتصادی و سیاستهای پایدار بگذارند. این ثبات باید از طریق مدیریت جامع پولی و مالی، حمایت هدفمند از تولیدکنندگان داخلی و توسعه بازارهای صادراتی تأمین شود تا نوسانهای ارزی کنترل شده و فضای کسبوکار بهگونهای امن و قابلپیشبینی برای اصناف فراهم آید.
بازار تبریز که در طول تاریخ نماد پویایی و تابآوری اقتصادی بوده است، اکنون نیز نشان داده است که بیدار و هوشیار در برابر تهدیدها ایستاده و مرزبندی خود را با هر گونه تلاطم و سوءاستفاده سیاسی و اقتصادی حفظ کرده است. این موضع نه تنها پیامی قاطع به سیاستگذاران داخلی است بلکه نمایانگر این حقیقت است که فعالان اقتصادی، بیش از هر گروه دیگری، خواستار صلح، ثبات و رونق پایدار در اقتصاد کشور هستند.
چنین راهبردی، اگر با تدبیر و اقدام مؤثر همراه شود، میتواند ایران را از بحرانهای اقتصادی فعلی عبور داده و راه را برای بازسازی اعتماد عمومی، رشد پایدار و ارتقای کیفیت زندگی مردم هموار سازد.
